Nihat Ali Özcan

Milliyet



Bookmark and Share

Reagan’dan Trump’a, Japonya’dan Çin’e ticaret savaşı -1-


19.12.2018 - Bu Yazı 453 Kez Okundu.
Yorum : 0 - Onay Bekleyenler : 0

 ABD-Çin rekabeti her geçen gün daha fazla gündemde yer tutuyor. Şimdilik buz dağının görünür kısmını istihbarat ve “ticaret savaşı” oluşturuyor. Ancak sorun daha derin. Yine de ne olup bittiğini tam olarak anlamanın yolu, eski defterleri karıştırmaktan geçiyor olabilir. 

TEPAV, Ticaret Araştırmaları Merkezi Başkanı E. Büyükelçi Bozkurt Aran, 1980’lerin ortasında tanıklık ettiğimiz ABD-Japonya ticaret savaşına dikkat çekiyor. Ardından da dönemin ABD Başkanı R. Reagan’ın sorunu ifade edişine ve izlediği yönteme göndermede buluyor.

Japon ekonomisi, 1970’lerden itibaren, ABD ile ticari ilişkilerinde sürekli dış ticaret fazlası verdi. Öyle ki ABD’nin 1988 ile 2000 yılları arasında görülen dış ticaret açığının %40’ı ile %65’i arasında değişen oranı Japonya kaynaklıydı. Bu durum o dönemde ABD’yi kaygılandırmaya ve yeni arayışlara itti. Genel olarak Başkan Reagan, Japonya’yı teknoloji hırsızlığı, fikri mülkiyet haklarını ihlal, korumacılık uygulamaları ve kur manipülasyonuyla itham etti.

Ardından, Japonya’ya siyasi baskı uygulamaya başladı. Bu baskıdan kurtulmak isteyen Japon hükümeti, 1985’te diğer gelişmiş ülkelerinde katılımıyla, “Plaza Accord” mutabakatını imzaladı. Bazı “gönüllü” önlemler almak zorunda kaldı. Bunun sonucunda Japon Yeni bir yıl içinde dolara karşı %50 değer kazanırken, başta otomobil olmak üzere ihraç mallarına “gönüllü” kota koymak suretiyle ihracatını sınırladı. Bu uygulamalar Japon ekonomisinin büyümesini frenlerken, “kayıp on yıl” olarak bilinen ekonomik durgunluğa neden oldu. 

Reagan’ın ”yürüttüğü “ticaret savaşının başarısı, bir anlamda, Japonya’nın aynı anda birden fazla cephede rekabet şansının olmamasıyla izah edilebilir. Japonya’nın ekonomik dev, askeri ve siyasi cüce olması göz önüne alındığında, ABD baskılarının sonuç alması hiç de sürpriz değildi.

Son on yıldır Çin, geçmişteki Japonya gibi, ABD dış ticaret açığının %50’sinin kaynağı. Trump’ın söylem ve argümanlarının, Reagan’ın 80’lerdeki iddialarıyla benzerlikleri dikkat çekici. Trump da Reagan gibi, fikri mülkiyet, teknolojik hırsızlık, adil olmayan ticaret uygulamaları ve para politikaları manipülasyonlarından dem vuruyor. Sonuç almak için Çin’e yapısal bazı önlemler dayatıyor. Trump, Arjantin’de yapılan G-20 toplantısında, Çin’den hükümetle ilişkili şirketler için tahsis ettiği Ar-Ge sübvansiyonlarını kısıtlamasını, özel sektör-kamu ilişkilerini yeniden tasarlamasını ve ABD’den “gönüllü” olarak daha fazla mal almasını talep etti.

Aradan geçen otuz yıldan sonra, ABD ticari rakibi Çin’e de tıpkı Japonya gibi benzer yöntemler ve argümanlarla yaklaşıyor. Böylece rakibi Çin’i geriletmeyi umut ediyor.

Ne var ki bugün tablo oldukça farklı. Japonya ile rekabete giren ABD’nin dünya ekonomisindeki payı 1980’lerde %35 iken, bu gün bu %24 düşmüş durumda. Aynı dönemde Çin ekonomisinin payı %2.5’ten %16’ya çıkmış durumda. Sonuçta Çin ile 1980’lerin Japonya’sı arasında da büyük farklılıklar bulunuyor. Bunların neler olduğuna ve olası sonuçlarına yakından bakmakta fayda var.

.

Facebook Yorumları

Emlak8
19.06.2019
İstihbarat ve güven
11.06.2019
İmralı’nın ‘yöntemi’ önceleyen tavsiyelerine dair
28.05.2019
Hukuk ve güç sarkacında ‘yaptırım’ sorunu
21.05.2019
Fırat’ın doğusunda, sınırın güneyine çekilirken PKK
8.05.2019
PKK’nın terör saldırıları tesadüf mü?
23.4.2019
İstanbul’da Suriye gettoları
20.4.2019
Saklanacak yer kalmadı
16.4.2019
BM, İran ve terörist
10.4.2019
Fiziki erişimden siber alana: F-35, S-400 ve istihbarat
3.4.2019
Yerel seçim sonuçlarına farklı bir cepheden bakmak
30.3.2019
Terörizmle mücadelede SİHA/İHA kullanımı
27.3.2019
Yeni Zelanda’dan Suriye’ye dünyanın hali
19.3.2019
Yeni Zelanda’da terörün söyledikleri
26.2.2019
ABD-Rusya aynı çizgide buluşunca, ‘müzmin sorunumuz’ nereye?
15.2.2019
Kırk yıl sonra, yine Suriye, yine PKK...
12.2.2019
TSK’nın on buçuk ‘savaşı’
6.2.2019
ABD-Rusya füze anlaşmasının karakteri değişirken…
29.1.2019
Suriye ve önceliklere dair
25.1.2019
Çağımızın karmaşık dünyasında Suriye gerçekliği: Nasıl yapmalı? (2)
23.1.2019
Çağımızın karmaşık dünyasında Suriye gerçekliği: Ne yapmalı? (1)
18.1.2019
Güvenli/tampon bölge tartışmaları
11.1.2019
ABD, Suriye ve Türkiye için tercihler
9.1.2019
Fırat’ın doğusunda işler karışırken
2.1.2019
Güvenlik prizmasından, 2019’da Suriye’ye bakmak
28.12.2018
PKK’nın müvekkil değiştirme mevsimi geldi mi?
19.12.2018
Reagan’dan Trump’a, Japonya’dan Çin’e ticaret savaşı -1-
11.12.2018
ABD-Çin mücadelesi ve ön cephe: İstihbarat
7.12.2018
Muğlaklık ve kaos ortamında kaybolmamak
5.12.2018
Suriye sınırını Türkiye nasıl okumalı?
24.11.2018
Kaşıkçı cinayeti ve İran’ın geleceği
16.11.2018
Suriye, İran politikasının payandası olurken...
9.11.2018
ABD, güven duygusu ve PKK
6.11.2018
ABD’nin yetenekleri Suriye’de test edilirken
2.11.2018
PKK’nın açmaza giren stratejisinde Suriye’nin rolü
30.10.2018
Suriye’de yeni hesaplaşma dönemi
26.10.2018
Kaşıkçı ve olası siyasi sonuçları
23.10.2018
ABD-Rusya ilişkilerinde yeniden gerilimli günlere doğru
19.10.2018
Örtülü operasyondan ‘devlet terörizmine’ Kaşıkçı hadisesi
16.10.2018
Küresel rekabet, Vizyon Belgesi ve “Milli”lik?
12.10.2018
İdlib ve emeğe saygı
9.10.2018
Elektrik sayaçları ve PKK ile mücadele
5.10.2018
Rus istihbaratı İngiltere’de nasıl ve neden sobelendi?
2.10.2018
‘Bazen öldürmemek en iyi seçenek olabilir’
28.9.2018
İstihbarat dünyasının öncelikleri değişirken
18.9.2018
Suriye ve Türkiye’nin öncelikleri
14.9.2018
İdlib’le yatıp İran ile kalkmak
11.9.2018
Suriye stratejisinin beş bileşeni -2-
7.9.2018
Suriye stratejisinin beş bileşeni -1-
4.9.2018
Esad, Putin ve Suriye okumaları
31.8.2018
Rusya’nın ‘muharebe laboratuvarı’: Suriye -3-
28.8.2018
Rusya’nın ‘muharebe laboratuvarı’: Suriye -2-
27.8.2018
Rusya’nın ‘muharebe laboratuvarı’: Suriye -1-
26.8.2018
İDLİB'DE BİR ADIM SONRA...
0 0
ÖNEMLİ NOT: Bu sayfalarda yayınlanan okur yorumları okuyucuların kendilerine ait görüşlerdir. Yazılan yorumlardan DÜZCE YEREL HABER GAZETESİ veya duzceyerelhaber.com hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.
Emlak8
GÜNÜN YAZARLARI
Günün Yazarları



Emlak8

Aradığın Evi Bul. Emlak8.Net

Dijital Reklam Ajansı Serbay Interactive