Selva Demiralp

MİLLİYET



Bookmark and Share

Enflasyondaki düşüş ve gelecek beklentileri


9.12.2018 - Bu Yazı 1295 Kez Okundu.
Yorum : 0 - Onay Bekleyenler : 0

 Kasım ayı enflasyonu aylık yüzde 1.44 düşüş göstererek senelik enflasyonu yüzde 21’e çekti. Enflasyonda yaşanan hafif geri çekilme bir “dengelenme” olarak nitelendirilebillir mi? 

Bir ekonominin denge noktası potansiyel üretim kapasitesinde olduğu noktadır. Bu nokta, sürdürülebilir büyüme noktasıdır ve fiyat istikrarını sağlar. Uzun vadede daha fazla büyüyebilmek ancak bu potansiyeli artıracak yapısal reformlarla sağlanır. Kısa vadede ise eğer geçici olarak potansiyelin üzerinde ya da altında büyürseniz, tekrar bu noktaya geri dönerek “dengelenirsiniz.” 

Türkiye ekonomisi 2017 ikinci yarısından itibaren yüzde 11.5, 7.3 ve 7.2 gibi rakamlarla büyürken bu potansiyelin üzerinde büyüyordu. 

O zaman da bu rakamların sürdürülebilir olmadığını, potansiyelini zorlayan bir ekonomide enflasyonun yükseleceğini ve artan enflasyonun da talebi kısarak ekonomiyi potansiyeline geri çekeceğini belirtiyorduk. 

Yani bu “dengelenme” artan enflasyonun piyasa faizlerini yükselterek üretimi kısmasını öngören bir süreçti. Enflasyona ilave olarak beklenen ikinci risk ise bozulan fiyatlama davranışının ve bununla beraber yükselecek kur ve piyasa faizlerinin ekonomiyi potansiyelin altına düşürüp resesyon yaratması riskiydi. 

Kur etkisi...

Talep tarafında başlayan dengelenme hareketiyle soğumaya başlayan ekonomi, ağustos ayında gelen kur hareketiyle, tabiri caizse bir anda kendini derin dondurucuda buldu. Kurdan gelen geçişkenlikle enflasyon ve faizlerde yaşanan büyük artış bizi bir anda potansiyelin altına çekiverdi. 

Potansiyelin altına düşmüş bir ekonomide fiyatların bu sefer aşağı inmesi ve azalan enflasyonun da talebi artırarak ekonomiyi tekrar potansiyel üretim noktasına çıkarması gerekir. Ancak eğer fiyatlama davranışı talep kaynaklı değil de maliyet kaynaklı ise o zaman talep düşse de fiyatlar aşağı inmekte zorlanır, yani “dengelenme” doğal sürecinde işlemez. Bir ekonominin içinde bulunabileceği en zor durumlardan biri budur. 

İndirimin rolü...

Örnekle basitleştirmeye çalışalım. 

Bir yumurta üreticisi düşünün. Üretim kapasitesi sabit olsun. Eğer yumurta talebi azalırsa üretici fiyatları düşürüp satışları artırarak elindeki atıl kapasiteyi değerlendirmeye çalışır. Yani fiyatlar düşerken talep yeniden canlanır ve bir dengelenme oluşur. Ama eğer yumurta fiyatının yüksek olma sebebi ithal tavuk yemi ise ve üretici o yemin masrafını çıkarmak zorundaysa o zaman düşen talebe rağmen fiyatı düşüremez. Yani maliyet kaynaklı bir şok varsa düşen talep dengelenme sürecini çalıştırmak için yeterli olmaz. Süreç çok yavaş işler ya da hiç işlemez. 

Kasım ayı enflasyonunun altında yatan sebepleri incelediğimizde enflasyondaki düşüşün talep kaynaklı değil kurdaki değerlenme ve vergi indirimi kaynaklı olduğunu gözlemliyoruz. 

Keza eğer talep kaynaklı bir dengelenme hareketi olsaydı enflasyondaki azalışa paralel talepte bir toparlanma görmemiz gerekirdi ki henüz bu yönde bir gelişme görülmüyor.

.

Facebook Yorumları

Emlak8
26.06.2020
BDDK şapkasından çıkan son tavşan
9.06.2020
Türkiye’nin üç aylık COVID-19 karnesi
27.05.2020
İki ayın sonunda COVID-19 krizinde neredeyiz?
13.05.2020
Fed Türkiye’ye swap hattı açar mı?
4.05.2020
Merkez Bankasının son enflasyon tahmini ne anlatıyor?
18.04.2020
Tam karantina geciktikçe ekonomik maliyeti artıyor
9.04.2020
Beklemenin ekonomik maliyeti ve senaryolar
25.03.2020
Sırada ne var? Para basma zamanı mı?
23.03.2020
Fed’den Alacakaranlık Operasyonu ve Türkiye
20.4.2019
İki saat fazla çalış üstün yetenekliyle yarış
13.4.2019
TARP TECRÜBESİ NE GÖSTERİYOR?
31.3.2019
BİLDİK YOLDAN ŞAŞMAMAK GEREK
15.2.2019
Tanzimdeki satışlar ve üretimin önemi!
14.2.2019
Enflasyon beklentileri ve kredibilite
26.1.2019
Para politikası kuralları ülkeye özel midir?
19.1.2019
YENİDEN ÇIPALAMA
29.12.2018
ABD ekonomisi stagflasyon sürecinde mi?
9.12.2018
Enflasyondaki düşüş ve gelecek beklentileri
24.11.2018
Tahvil faizleri neden düşüyor?
17.11.2018
Enflasyonun sorumlusu bankalar mı?
9.11.2018
Enflasyonun nedenleri ve sonuçları
3.11.2018
2019 nasıl geçecek?
26.10.2018
MERKEZ’İ ANLAMAK
20.10.2018
Fed ufukta resesyon görmüyor
15.10.2018
Enflasyonla ‘mücadele’
6.10.2018
CANAVAR GÜÇLENMEDEN ETKİSİZ HALE GELMELİ
28.9.2018
Powell’dan gelen mesajlar
23.9.2018
GERÇEKÇİ TAHMİNLER ARTI HANEDE
15.9.2018
EKONOMİK DENGELENME
8.9.2018
HAFTAYA PİYASADA NELER OLACAK?
18.8.2018
Yolun bundan sonrası
11.8.2018
Bir haftada neler oldu?
28.7.2018
PİYASA FAİZİ NEDEN YÜKSELDİ?
20.7.2018
PİYASALAR NASIL?
14.7.2018
FAİZ ARTIŞI ÇEŞİTLERİ
7.7.2018
Enflasyon neden düşmeli?
30.6.2018
Dış basında Türkiye ekonomisi
22.6.2018
Seçim sonrası ekonominin yönü
16.6.2018
'FED' YENİ SAYFA AÇTI
8.6.2018
NEREDEN GELDİK NEREYE GİDİYORUZ?
0 0
ÖNEMLİ NOT: Bu sayfalarda yayınlanan okur yorumları okuyucuların kendilerine ait görüşlerdir. Yazılan yorumlardan DÜZCE YEREL HABER GAZETESİ veya duzceyerelhaber.com hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.
Emlak8
GÜNÜN YAZARLARI
Günün Yazarları



Emlak8

Aradığın Evi Bul. Emlak8.Net

Dijital Reklam Ajansı Serbay Interactive