İbrahim Kiras: Yeni bir ‘tarz-ı siyaset’in sembolü: Malazgirt

2.9.2018 - Bu Yazı 1461 Kez Okundu.
Yorum : 0 - Onay Bekleyenler : 0

İbrahim Kiras: Yeni bir ‘tarz-ı siyaset’in sembolü: Malazgirt

 Ondokuzuncu asrın son ve yirminci asrın ilk çeyreğinde aydınlarımızı peşinden sürükleyen fikir akımlarının hepsinin ortak yanı “devleti ayakta tutmanın yolu”olarak gündeme gelmiş olmalarıydı. Bu husus dikkate alınmadan ne İslamcılık layıkıyla anlaşılabilir ne Osmanlıcılık ne de Türkçülük.

Yusuf Akçura meşhur Üç Tarz-ı Siyaset makalesinde “Müslümanlık ve Türklük siyasetlerinden hangisi Devlet-i Osmaniye için daha nafi ve kabil-i tatbiktir?”diye sorduktan sonra kendi cevabını verir. Yani Osmanlıcılık, İslamcılık ve Türkçülük görüşlerine “hangisi daha faydalı ve uygulanması mümkün” diye bakıyordu Osmanlı aydınları… Kategorik tercihlerle değil...

Osmanlıcılık ve İslamcılık yöntemlerinin işe yaramadığı, Osmanlı vatandaşları arasında birlik veya ortak kimlik oluşturmayı başaramadığı ve neticede dağılmanın önlenemediği malum.

Cumhuriyetin kuruluşunun ardından Türkçülük kendiliğinden tek seçenek olarak kalmıştı.

Bu dönemde “Türk kimliği” -Fransa örneği esas alınarak- ortak aidiyet değeri olarak benimsendi.

Ancak Türk kimliğinin de anlam içeriği biraz muğlaktı henüz. Resmî görüş bütün vatandaşları Türk olarak kabul ediyordu. Ama Türklüğü bir milli kimlik gibi değil etnik aidiyet gibi tarif ediyordu. Aydınlar arasında da benzer bir kafa karışıklığı kendini gösteriyordu. Özellikle millet kavramının içerdiği etnik çeşitlilik bir yere oturtulamıyordu.

Çünkü Türk toplumunun sosyo-ekonomik gelişmesi modern anlamda milletleşme safhasına geçişe izin verecek seviyeye ulaşmadığı için etnik kimlik-milli kimlik ayrımının yapılabileceği bir kültürel zemin oluşmamıştı henüz. (Zaten bugün bile hâlâ oluşmuş değil.)

İşte bu noktada bir “çözüm yolu” olarak Anadolu milliyetçiliği fikri ortaya çıktı.

Anadolucular romantik Turan idealinin peşinden gitmek yerine bin yıldır üzerinde yaşadığımız toprakları ezeli ve ebedi vatan olarak görmemizi öneriyorlardı. Bu gruptaki aydınlar üzerinde Yahya Kemal’in ciddi bir tesiri olduğunu biliyoruz. Meşrutiyet döneminde “Nev-Yunanilik” idealine bağlanmış olan şairimiz ilerleyen yıllarda Türk milliyetçiliğinde karar kılmış ve milli kimliğimizi tarih ve coğrafya temeline oturtan bir anlayışı vazeder olmuştu.

Malazgirt’i milli bir sembol, daha doğrusu Türk kimliğine milat olarak ilk defa ileri süren de Yahya Kemal’dir.

Kendi Gökkubbemiz şairi o günlerde çoğunlukla afaki ve hayali birer anlam dünyasına sahip görünen vatan ve millet kavramlarını coğrafyaya ve tarihe bağlayarak somutlaştırmak istiyordu.

Camile Jullian’in “Fransız milletini bin yılda Fransa’nın toprağı yarattı” sözünden ilhamla Anadolu milliyetçiliği fikrinin ilk nüvesi olarak “Acaba bizi de Malazgirt’ten, 1071’den sonraki sekiz yüz senede Türkiye’nin toprağı yaratmamış mıydı?” sorusunu ortaya attı.

Yahya Kemal’den sonra da “Anadolu milliyetçiliği” fikrinin kimileri müfrit, kimileri mutedil takipçileri oldu. Nurettin Topçu’dan, Remzi Oğuz Arık’a, Mükrimin Halil Yinanç’tan Hilmi Ziya Ülken’e... (Cevat Şakir ve Sabahattin Eyüboğlu gibi “hümanist” aydınların öncülük ettiği “Mavi” Anadoluculuk ise bambaşka bir ekol...)

Ancak milli kimliğin hem zemini hem de yapı taşları olan coğrafya ve tarih unsurları Türk aydınlarının zihin dünyasında çoğunlukla önemi ve anlamı layıkı veçhiyle anlaşılmayan konular olarak kaldı.

Facebook Yorumları

0 0
ÖNEMLİ NOT: Bu sayfalarda yayınlanan okur yorumları okuyucuların kendilerine ait görüşlerdir. Yazılan yorumlardan DÜZCE YEREL HABER GAZETESİ veya duzceyerelhaber.com hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.
  
Yeni parti kurma çalışmaları için AK Partili eski bakanlardan bir heyet oluşturuldu; perde arkasındaki isim Abdullah Gül
Yeni parti kurma çalışmaları için AK Partili eski bakanlardan bir heyet oluşturuldu; perde arkasında...
  
Gıdada yeni sistem geliyor
Gıdada yeni sistem geliyor...
  
İSLAM TARİHİNDE YENİ UFUKLAR
İSLAM TARİHİNDE YENİ UFUKLAR...
  
İŞTE YENİ ASKERLİK SİSTEMİ
İŞTE YENİ ASKERLİK SİSTEMİ...
  
Düzce'de Yeni Bir Bitki Türü Keşfedildi
Düzce'de Yeni Bir Bitki Türü Keşfedildi...
  
AK Parti'nin yeni il yönetim kurulu üyeleri belli oldu
AK Parti'nin yeni il yönetim kurulu üyeleri belli oldu...
  
Şifalı Su Yeniden Devrede
Düzce Akçakoca Karayolu üzerinde bulunan Şifalı su kaptaj çalışmaları sonrasında hizmet vermeye tek...
  
Eczacı kalfalığından yılın işadamlığına uzanan baş döndürücü yükselişin öyküsü, İbrahim Kural...
Eczacı kalfalığından yılın işadamlığına uzanan baş döndürücü yükselişin öyküsü, İbrahim Kural......
  
YEMENİCİ YENİDEN ADAY
Akçakoca Belediye Başkanı Cüneyt Yemenici, partisinden yeniden aday gösterildi....
  
Mete Çubukçu: Suriye'de Yeni Dönem
Mete Çubukçu: Suriye'de Yeni Dönem...
  
Futbol kulüplerinin borçları için yeni umut
Futbol kulüplerinin borçları için yeni umut...
  
Yeni Evlerine Taşındılar
Yeni Evlerine Taşındılar...
  
Belediyenin Bütçe Sıkıntısı Yok
Belediyenin Bütçe Sıkıntısı Yok...
  
YENİDEN AKTİF SİYASETE Mİ GİRİYOR?
YENİDEN AKTİF SİYASETE Mİ GİRİYOR?...
  
İbrahim Kiras: PKK’nın güvendiği dağlarda kar var
İbrahim Kiras: PKK’nın güvendiği dağlarda kar var...
  
Hasta Hakları İçin Yeni Ekipler Kuruluyor
Hasta Hakları İçin Yeni Ekipler Kuruluyor...