Nihat Ali Özcan

Milliyet



Bookmark and Share

ABD-Rusya ilişkilerinde yeniden gerilimli günlere doğru


23.10.2018 - Bu Yazı 152 Kez Okundu.
Yorum : 0 - Onay Bekleyenler : 0

 Geçen pazar, Trump, Soğuk Savaş’ı bitiren simgelerden “Orta Menzilli Nükleer Kuvvetler Anlaşmasını” hedefine koydu. “Rusya, maalesef, anlaşmaya uymadı. Bu nedenle anlaşmayı sonlandıracağız ve anlaşmadan çekileceğiz” dedi. Ardından da Milli Güvenlik Danışmanı John Bolton konuyu görüşmek üzere iki günlüğüne Rusya’ya gitti.   

Anlaşma Soğuk Savaş’ın dönüm noktalarından biriydi. Nükleer silahlanma yarışının zirve yaptığı bir dönemde, 1987’de, ABD Başkanı Ronald Reagan ve Sovyetler Birliği Devlet Başkanı Gorbaçov “atma vasıtalarını” sınırlayan anlaşmayı imzaladılar. Sonrasında iki küresel güç, 500 ila 5500 km menzilli karadan ateşlenen füzelerde önemli sınırlamaya gittiler ve 2692 füzeyi imha ettiler. 

Ancak Putin’in iktidara gelmesi ve 11 Eylül terör saldırısı yeniden füze korkuları tetikledi. Ara sıra anlaşmanın iptali gündeme geldi. Putin de 2007’de ABD’yi suçlayan benzer açıklamalarda bulundu.  

İki ülke arasındaki asıl tartışma, 2014 yılında yaşandı. Obama, Rusya’nın anlaşma hilafına füze testleri yaptığını ileri sürdü. Trump iktidara geldikten sonra da onun dış politikasıyla uyumlu olarak konu yeniden gündeme taşındı.

Rusya’nın Ukrayna başta olmak üzere, Kırım, Doğu Avrupa, Baltıklar, Karadeniz, Balkanlar ve Akdeniz’de artan siyasi, askeri ve istihbarat faaliyetleri bölgede istikrarsızlık ve güvenlik kaygıları yaratıyor. ABD kaynaklarına göre, özellikle Baltıklar’da artan askeri yoğunluk dikkat çekici. Polonya ile Litvanya arasında yer alan, bir milyon nüfuslu stratejik Rus toprağı Kaliningrad, askeri faaliyetlerin yoğunlaştığı dar bir alan. Gerek yeni taktik nükleer tesislerin inşası, gerekse bölgeye kısa menzilli İskender füzeleri için rampalar inşa edildiği iddiaları bu kaygıların sebebi olarak görülüyor.   

Ancak Rusya’nın büyük sayıda askerin katıldığı ve gövde gösterisine dönüşen tatbikatları, Putin’in süpersonik füzelerden söz etmesi, füze satışları, Suriye’de artan varlığı işi daha da kızıştıran gelişmelerden. En önemlisi ise, Soğuk Savaş döneminde imzalanan bu anlaşmada taraf olmayan Çin Silahlı Kuvvetleri’nin, fırsattan istifade füze kapasitesini her geçen gün geliştirmesi.

Rusya’ya “gücünü sınırlarını göstermek isteyen ABD”, sadece bu anlaşmayı iptal ederek değil, farklı cephelerde de hamleler yapıyor. Uyguladığı ekonomik ambargolar, Soğuk Savaş günlerinin “Yıldız Savaşlarını” hatırlatan “Uzay Komutanlığı’nın” kurulması, Rus Ortodoks Kilisesi’nin zayıflatılması bunlardan bazıları. Yılda 66 milyar dolar savunmaya harcayan Putin’in, 650 milyar dolarlık savunma harcaması yapan ABD ile silahlanma yarışına girmeye zorlanması beklenmedik ekonomik ve sosyal sorunlar doğurabilir. Öte yandan, Trump, bu yarışı ileri sürerek diğer NATO üyelerinden askeri harcamalarını artırmalarını da isteyecektir.  

Anlaşmanın mimarlarından Gorbaçov verdiği bir mülakatta, “zamanın büyük zaferi” olarak tanımladığı anlaşmayı korumak gerektiğini belirtti. İngiltere ise ABD’yi desteklerken, Almanya nasıl davranacağına bir türlü karar verememekte, tereddütlü davranmaktadır.

Anlaşılan, Rusya-ABD ilişkileri önümüzdeki günlerde daha fazla gündemde yer bulacak. Bu gerilimli ilişkiler çerçevesinde, gelişmeleri gözden geçirmesi gereken ülkelerden birinin de Türkiye olacağı açık.

.

Facebook Yorumları

Kod8
16.11.2018
Suriye, İran politikasının payandası olurken...
9.11.2018
ABD, güven duygusu ve PKK
6.11.2018
ABD’nin yetenekleri Suriye’de test edilirken
2.11.2018
PKK’nın açmaza giren stratejisinde Suriye’nin rolü
30.10.2018
Suriye’de yeni hesaplaşma dönemi
26.10.2018
Kaşıkçı ve olası siyasi sonuçları
23.10.2018
ABD-Rusya ilişkilerinde yeniden gerilimli günlere doğru
19.10.2018
Örtülü operasyondan ‘devlet terörizmine’ Kaşıkçı hadisesi
16.10.2018
Küresel rekabet, Vizyon Belgesi ve “Milli”lik?
12.10.2018
İdlib ve emeğe saygı
9.10.2018
Elektrik sayaçları ve PKK ile mücadele
5.10.2018
Rus istihbaratı İngiltere’de nasıl ve neden sobelendi?
2.10.2018
‘Bazen öldürmemek en iyi seçenek olabilir’
28.9.2018
İstihbarat dünyasının öncelikleri değişirken
18.9.2018
Suriye ve Türkiye’nin öncelikleri
14.9.2018
İdlib’le yatıp İran ile kalkmak
11.9.2018
Suriye stratejisinin beş bileşeni -2-
7.9.2018
Suriye stratejisinin beş bileşeni -1-
4.9.2018
Esad, Putin ve Suriye okumaları
31.8.2018
Rusya’nın ‘muharebe laboratuvarı’: Suriye -3-
28.8.2018
Rusya’nın ‘muharebe laboratuvarı’: Suriye -2-
27.8.2018
Rusya’nın ‘muharebe laboratuvarı’: Suriye -1-
26.8.2018
İDLİB'DE BİR ADIM SONRA...
0 0
ÖNEMLİ NOT: Bu sayfalarda yayınlanan okur yorumları okuyucuların kendilerine ait görüşlerdir. Yazılan yorumlardan DÜZCE YEREL HABER GAZETESİ veya duzceyerelhaber.com hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.
Kod8
GÜNÜN YAZARLARI
Günün Yazarları



Kod8